Emekli Maaşı Hesaplama Formülü

Eklenme - 8 Aralık 2017

Emekli Maaşı Hesaplama Formülü

Emekli olmak için gerekli olan kriterleri yerine getiren vatandaşlar, ne kadar maaş alacaklarını merak etmektedir. İnternet üzerinden yapılan hesaplamalar size ortalama maaş miktarını belirleyecektir. Bu hesaplamalar sonucunda elde edeceğiniz rakam yaklaşık değerdir. Peki asıl maaş tutarınızı nasıl hesaplayabilirsiniz? Bunun için belirlenmiş olan bazı formüller bulunur. Bu formüller ve emekli maaşı hesaplama hakkında detaylı bilgi verelim;

Emekli maaşı hesaplama nasıl yapılır, kriterler nelerdir;

Emekli maaşının hesaplanması için 3 ayrı dönem bulunur ve bu dönemler için farklı formüller geçerlidir.

  • İlk dönem için 31.12.1999 tarihine kadar olan çalışma süreleri esas alınır.
  • İkinci dönem için 01.01.2000 ve 30.09.2008 tarihine kadar olan çalışma süreleri esas alınır.
  • Üçüncü dönem için de 01.10.2008 tarihinden sonra olan çalışma süreleri esas alınır.

Emekli maaşı hesaplanırken bu üç döneme ait olan kısmi tutarlar ayrı ayrı hesaplanır ve toplanan miktarların toplamı alınarak net maaş hesaplanır. Buna göre işe ne kadar erken başladıysanız o kadar yüksek emekli maaşı alma imkânınız bulunmaktadır. Sizlere bu üç dönem için nasıl hesaplama yapacağınızı açıklayalım;

31.12.1999 ve öncesi dönem için emekli maaşı hesaplama;

Bu dönem için yapılan hesaplamalarda yıllık ortalama kazanç ve gösterge sistemi kullanılmaktadır. Ortalama yıllık kazançtan OYK olarak bahsedilecektir. OYK, sigortalı olan kişinin prime esas kazancını yani almış olduğu aylığın miktarını belirleyen bir ölçüdür. OYK hesaplanırken son 5 yıla ait prime esas olan kazançların toplamı alınır. Eğer üst göstergeden aylık almaya hak kazanıyorsanız son 10 yıla ait olan prime esas kazancınız dikkate alınacaktır. Buna göre bir kişinin 5 ya da 10 takvim yılına ait kazancının toplamının 5 ya da 10’a bölünmesi ile OYK bulunmaktadır.

OYK= 5 takvim yılı (10 takvim yılı) prime esas kazancın toplamı/ 5 (10) formülü ile bulunmaktadır.

Gösterge sisteminde ise bir tablo bulunur ve bu tablodan kişinin çalıştığı kurum statüsüne göre eş değerde bir rakam bulunur. 2000 yılı öncesine göre sigortalı olarak çalışan kişilerin aylığı ise;

Gösterge X Katsayı X Aylık Bağlama Oranı (ABO) formülüne göre hesaplanmaktadır. Bu formülde kullanılacak olan katsayı 12000 olarak alınmaktadır.

Gösterge tablosuna göre bir normal aylıklar için bir de üst gösterge tablosuna göre bağlanacak aylıklar için ayrı ayrı oranlar bulunmaktadır. Normal aylıklar için gösterge oranı %60 olarak alınır. Üst gösterge tablosuna göre ise her derece için ayrı ayrı oran belirlenmiştir ve bu oran %50 ile %59,9 arasında değişmektedir. Bu şekilde belirlenen oranlar kadınların 50 yaşını erkeklerin ise 55 yaşını doldurmuş olması ile birlikte 25 yıldan fazla ödenen her yıl için %1 arttırılmaktadır. 25 yıldan az ödenen her prim yılı için ise %1 eksiltilmek suretiyle hesaplanır. Bu şekilde bulunan aylıkların oranları ise %45’den az ve %85’ten fazla olamaz.

  • Bu döneme göre hesaplanan emekli maaşı oranları tam aylık ve kısmi aylık ile bulunmaktadır. Tam aylık oranı şu şekilde hesaplanır;

Gösterge X Katsayı X ABO

  • Kısmi aylık oranı ise şu şekildedir;

Tam aylık oranı X Dönem Ağırlığı

Dönem ağırlığı ise emekliliğe hak kazanan kişilerin 2000 yılından önceki döneme ait olan prim gün sayısının toplam prim gün sayısına bölünmesi ile elde edilir. Yani bir kişi toplamda 6000 gün pirim yatırmışsa ve bunun 4000 günü 2008 yılından önceki döneme aitse, dönem ağırlığı 4000/6000 şeklinde hesaplanacaktır.

01.01.2000 ve 30.09.2008 tarihleri arasındaki dönem için emekli maaşı hesaplama;

Bu dönemde hesaplanan emekli maaşları için güncelleştirilmiş prim esası getirilmiş ve gösterge katsayısı sistemi kaldırılmıştır. Buna göre her yıl için açıklanan TÜFE ve Gelişme Hızı değerleri çarpılarak, güncelleştirilmiş primler bulunmaktadır.

Bu dönemde kullanacak formüller ise şu şekildedir;

Ortalama Günlük Kazanç (OGK) = güncelleştirilmiş kazançlar toplamı / bu dönemde yatırılan prim gün sayısı toplamı

Ortalama Aylık Gelir = OGK X 30

Aylık Bağlama Oranı = sigortalı olan kişinin toplam prim ödeme gün sayısına göre belirlenir. Buna göre;

  • Bu dönemde yatırılan ilk 3600 gün için her 360 günün %3,5’i
  • Bu dönemde yatırılan sonraki 5400 gün için her 360 günün %2’si
  • Bu dönemde yatırılan sonraki her 360 gün için %1,5’i oranlarının toplamı alınmaktadır.

Tam Aylık = Ortalama Aylık Gelir X Aylık Bağlama Oranı (ABO)

Kısmi Aylık = Tam Aylık X Dönem Ağrılığı

Dönem ağırlığı ise emekliliğe hak kazanan kişilerin 2000 yılı ile 2008 yıları arasındaki döneme ait olan prim gün sayısının toplam prim gün sayısına bölünmesi ile elde edilir.

01.10.2008 ve sonrası dönem için emekli maaşı hesaplama;

Bu dönem için emekli maaşı hesaplama yapılırken, ikinci dönemdeki gibi güncelleştirilmiş prim hesaba dahil edilir. Ancak bu dönemde hesaplanan emekli maaşı miktarı düşürülmüştür. Bunun nedeni aylık bağlama oranının ve maaş hesaplaması yapılırken hesaba dahil edilen TÜFE ve Gelişme Hızının düşürülmesidir. Bu dönemde Gelişme Hızının %30’luk kısmı hesaba dahil edilmektedir.

Bu dönem için yapılan hesaplamalarda Aylık Bağlama Oranı %2 olarak alınmaktadır. Bunun dışındaki tüm hesaplamalar, ikinci dönemde yapılan hesaplamalar ile aynı kalır. Dolayısıyla yukarıdaki formüller geçerli olacaktır. Emekli olacağınız yıl ile bir önceki yıla ait olan kazançlar ise güncel olarak hesaba dahil edilir.

Bu dönemde belirlene kısmi aylık oranı farklı hesaplanır. Buna göre;

Kısmi aylık= Aylık kazanç X (sigortalının bu 2008 sonrası döneme ait prim gün sayısı / toplam prim gün sayısı) şeklindedir.

Kısmi aylıkların hesaplanmasındaki amaç, net emekli maaşının hesaplanmasını sağlamaktır. Buna göre bir kişinin emekli maaşı hesaplama işlemi yapılırken, her üç dönem için ayrı ayrı hesaplanmış olan kısmi aylık değerleri toplanır. Bu toplama ek ödeme oranları da eklenerek, kişinin emekli maaşı hesaplanır ve hesabına yatırılır.

Emekli maaşı arttırma yöntemler nelerdir;

  • Yukarıdaki formüllere ve hesaplamalara göre bir kişi 2000 yılı öncesinde işe başlamışsa, daha fazla emekli maaşı alınabilir. 2000 ve 2008 arası dönemlerde işe başlayan kişiler ilk döneme göre daha az maaş alırlar ancak en düşük maaş alan dönem 2008 sonrası dönemde işe başlayanlardır. Çünkü bu dönem emekli maaşları hesaplanırken TÜFE ve Gelişme hızı değerlerinin %30’luk kısmı alınır. Oysaki ikinci dönemde hesaplama yapılırken bu değerlerin tamamı alınmaktadır. Bunlar göz önüne alındığında emekli maaşınızı arttırmak için erken yaşta sigortalı olmak gerekir.
  • Alacağınız emekli maaşını son bir yılda alacağınız aylık değil tüm zamanlarda aldığınız aylıklar belirlemektedir. Bu nedenle ne kadar erken sigortalı olursanız o kadar fazla emekli maaşı alabilirsiniz.
  • Emekli maaşını belirleyen en önemli etken, kişilerin almış oldukları brüt ücret rakamıdır. Bu nedenle çalışma hayatınız boyunca aldığınız brüt ücreti rakamının bordronuza yansıdığından emin olmalısınız.
  • Çalışma hayatınızda sigorta ödemek için borçlanma yapıyorsanız ya da isteğe bağlı sigorta ödüyorsanız, en yüksek değerden ödemeye özen göstermelisiniz. Bu sayede emekli olurken aldığınız maaş miktarı da artacaktır.
  • Hem SSK’lı hem de BAĞ-KUR’la iseniz, ikisi için de prim ödeyin. Bu sayede emekli olduğunuzda daha fazla maaş alabilirsiniz.
  • Emekli maaşınızı arttıran bir başka kalem ise brüt yatan maaş tutarınızın 3000 TL olmasıdır. Bu tutar maaşınızda yıllık olarak 70 ya da 80 lira artış sağlayacaktır.
  • Brüt maaşınız ile birlikte size nakit olarak yapılan tüm ödemeler de emekli maaşınızın artmasını etkileyecektir. Bu nedenle elden aldığınız bütün ödemelerin bordronuza eklenmesini sağlayın.
  • Emekli olurken doldurduğunuz formda bulunan eş ve çocuklar ile ilgili seçenekleri işaretlemeniz, aylık bağlama oranınız ile birlikte emekli maaşınızın da yükselmesini sağlayacaktır.

Devlet memur yani 4C için emekli maaşı hesaplama nasıl yapılır;

Yukarıda anlatmış olduğunuz tüm formüller SSK için yapılan emekli maaşı hesaplama için kullanılmaktadır. Devlet memurlarının emekli maaşlarının hesaplanmasında ise farklı kalemler kullanılmaktadır. Bir devlet memuru emekli olurken derecesine kademesine, hizmet süresine ve ek göstergesine göre emekli maaşı hesaplanır. Devlet memurlarının emekli maaşını en çok etkileyen unsur ise ek göstergedir. Ek gösterge rakamları da kişilerin görevine ve görev yerindeki unvanına göre belirlenmektedir.

Devlet memurlarının emekli maaşı hesaplanırken Ekim 2008 döneminden önce işe başlayan kişiler için gösterge ve katsayı sistemi kullanılmaktadır. Buna göre Ekim 2008 tarihinden önce işe başlayan devlet memuru için kullanılan aylık bağlama oranı %75’tir. Yani devlet memurunun aldığı emekli maaşı, aylık maaşının %75’i olarak belirlenmektedir.

Ekim 2008 ve sonrası dönemde işe başlayan kişilerde ise aylık bağlama oranı %50 olarak alınmaktadır. Buna göre bu dönemde işe başlayan kişilerin alacakları emekli maaşı, aldıkları maaşın %50’sidir. Bu durum bize, Ekim 2008’den işe başlayan kişilerin %30 oranında daha fazla emekli maaşı aldığını göstermektedir.

BAĞ-KUR’lular yani 4B için emekli maaşı hesaplama nasıl yapılır;

BAĞ-KUR’dan sigortası yatan kişilerin emekli maaşları hesaplanırken, yukarıda belirtilen üç dönem ve aylık bağlama oranı esas alınmaktadır. Buna göre BAĞ-KUR’u olan bir kişi 2000 öncesi dönemde yüksek basamaktan prim ödemesi yapmışsa, emekli maaşı daha yüksek olmaktadır. 1 Ekim 2008 sonrası dönemde BAĞ-KUR başlangıcı olan kişilerin emekli maaşı ise daha düşüktür. Buna göre BAĞ-KUR yatıran kişilerin en yüksek basamaktan sigorta primleri ödemesi, emekli maaşının yüksek olmasını sağlar.



PAYLAŞ
Facebook TwitterGoogle

Kimler Neler Demiş?

avatar
  Abone ol  
Bildir
Emekli Maaşı Hesaplama Formülü